สารเคมีแต่ละชนิดค่าความเป็นพิษแตกต่างกัน
ชนิดของสารเคมีกำจัดแมลง
แบ่งเป็นกลุ่มใหญ่ ๆ ได้ 4 กลุ่มดังนี้
1 คาร์บาเมท
2 ออร์กาโนฟอสเฟต
3 คลอริเนตเตต ไฮโดรฮาร์บอน
4 พัยริธรัม
2 ออร์กาโนฟอสเฟต
3 คลอริเนตเตต ไฮโดรฮาร์บอน
4 พัยริธรัม
คาร์บาเมท
รูปแบบส่วนใหญ่ของกลุ่มนี้
เป็นสารเคมีกำจัดแมลงที่มีไนโตรเจนเป็นองค์ประกอบที่สำคัญ
มีฤทธิ์
ยับยั้งการทำงานของเอ็นชัยม์โฆลีนเอสเตอเรสแบบชั่วคราวระยะเวลาออก ฤทธิ์สั้น และสลายตัวได้เร็ว
ทำให้ความเป็นพิษลดลง เมื่อได้รับทางปาก ผิวหนังและสูดดมจะมีอาการ มึนงง ปวดศีรษะ อ่อนเพลีย
กระวนกระวาย ม่านตาหรี่ คลื่นไส้ อาเจียน น้ำตาและน้ำลายไหล เหงื่อออกมาก ปวดท้องเกร็ง ชีพจร
เต้นช้า กล้ามเนื้อเกร็ง
ยับยั้งการทำงานของเอ็นชัยม์โฆลีนเอสเตอเรสแบบชั่วคราวระยะเวลาออก ฤทธิ์สั้น และสลายตัวได้เร็ว
ทำให้ความเป็นพิษลดลง เมื่อได้รับทางปาก ผิวหนังและสูดดมจะมีอาการ มึนงง ปวดศีรษะ อ่อนเพลีย
กระวนกระวาย ม่านตาหรี่ คลื่นไส้ อาเจียน น้ำตาและน้ำลายไหล เหงื่อออกมาก ปวดท้องเกร็ง ชีพจร
เต้นช้า กล้ามเนื้อเกร็ง
การรักษา
ใช้อะโธรปีน ซัลเฟต 2-4
มิลลิกรัม ฉีดเป็นระยะทุกๆ 10-15 นาที จนกระทั่งผู้ป่วยมีอาการดีขึ้น ไม่
ต้องใช้สารพวก oxime เช่น 2-PAM สารเคมีกำจัดแมลงประเภทคาร์บาเมทที่มีจำหน่าย เช่น
ต้องใช้สารพวก oxime เช่น 2-PAM สารเคมีกำจัดแมลงประเภทคาร์บาเมทที่มีจำหน่าย เช่น
สารเคมีกำจัดแมลงประเภทคาร์บาเมท
ชื่อสามัญ
|
ชื่อการค้า
|
ความเป็นพิษ LD50 (mg/kg)
|
ออลดิคาร์บ
(aldicarb) |
เทมมิค 10% จี
|
7
|
เบนดิโอคาร์บ
(bendiocarb) |
พีแคบ
|
40-120
|
เบนฟูราคาร์บ
(benfuracarb) |
ออนโคล
|
138
|
บี พี เอ็ม ซี
(B P M C) |
นาซิน
ไบขาบ 500 อีซี |
410
|
คาร์บาริล
(carbaryl) |
เซพวิน 50
เอส 85 |
500-850
|
คาร์โบฟูแรน
(carbofuran) |
ฟูราดาน 3 จี และ 5 จี คูราแทร์
|
11
|
เมทธีโอคาร์บ
(methiocarb) |
เมซูโรล
ไบโซล |
15-35
|
เมทโธมิล
(methomyl) |
แลนเนท
นิวดริน |
17-24
|
เอ็ม ไอ พี ซี
(M I P C) |
โมแซท
ท๊อกซิน |
485
|
เอ็ม ที เอ็ม ซี
(M T N C) |
ซูมาไซด์
|
286
|
อ๊อกซามิล
(oxamyl) |
ไวย์เดทแอล
อ๊อกซามิล |
5.4
|
โปรมีคาร์บ
(promecarb) |
คาร์บามัลท์
|
74 - 90
|
โปร์โพเซอร์
(propoxur) |
ไบกอน
อุนเด็น |
95 - 104
|
ไธโอดิคาร์บ
(thiodicarb) |
ลาร์ วิน
|
192
|
2 ออร์กาโนฟอสเฟต
รูปแบบส่วนใหญ่ของกลุ่มนี้
เป็นสารเคมีกำจัดแมลงที่มีฟอสฟอรัสเป็นองค์ประกอบที่สำคัญ มีฤทธิ์
ยับยั้งการทำงานของเอ็นซัยม์ โฆลีนเอสเตอเรสแบบถาวร เมื่อได้รับทั้งทางปาก ผิวหนัง และสูดดม จะ
มีอาการคลื่นไส้ วิงเวียนอ่อนเฉลีย กล้ามเนื้อหดตัวเป็นหย่อมๆ แน่นหน้าอก อาเจียน ท้องเดิน ตาพร่า
น้ำลายออกมากกว่าปกติ อาการพิษรุนแรงจะหมดสติ น้ำลายฟูมปาก อุจจาระ ปัสสาวะราด ชัก หายใจ
ลำบาก และหยุดหายใจ
ยับยั้งการทำงานของเอ็นซัยม์ โฆลีนเอสเตอเรสแบบถาวร เมื่อได้รับทั้งทางปาก ผิวหนัง และสูดดม จะ
มีอาการคลื่นไส้ วิงเวียนอ่อนเฉลีย กล้ามเนื้อหดตัวเป็นหย่อมๆ แน่นหน้าอก อาเจียน ท้องเดิน ตาพร่า
น้ำลายออกมากกว่าปกติ อาการพิษรุนแรงจะหมดสติ น้ำลายฟูมปาก อุจจาระ ปัสสาวะราด ชัก หายใจ
ลำบาก และหยุดหายใจ
การรักษา
ใช้อะโธรปีน ซัลเฟต ร่วมกับ
2 PAM หรือสารประกอบ oxime อื่นๆ ห้ามให้พวก morphine,
theophylline, barbiturate, phenothiazines และ respiratory depresssant อื่นๆ
theophylline, barbiturate, phenothiazines และ respiratory depresssant อื่นๆ
สารเคมีกำจัดแมลงประเภทออร์กาโนฟอสเฟตที่จำหน่ายมีดังนี้
ชื่อสามัญ
|
ชื่อการค้า
|
ความเป็นพิษ
LD50 (mg/kg) |
อะซีเฟต
(acephate) |
ออธีน 75 เอสพี
อะซีเฟต |
866 - 945
|
อะซินฟอส - เมทธิล
(azinphos - methyl) |
กูไธออน
|
5 - 20
|
คาร์โบพีโนไธออน
(carbophenothion) |
ไตรไธออน 4 อี
จีอราไมท์ 2 อี |
6.8 - 36.9
|
คลอร์เฟนวินฟอส
(chlorfenvinphos) |
เบอร์เลน 24 อีซี และ 10 จี
ซาฟิครอน 10 จี |
10 - 30
|
คลอร์ไพริฟอส
(chlorpyrifos) |
ลอร์สแบน
คลอร์ดิน |
97 - 276
|
คูมาฟอส
(coumaphos) |
โครอล
อะซุนโทล |
56 - 230
|
ไซอาโนโฟนฟอส
(cyanofenphos) |
ชัวไซด์
|
89
|
ดีมีตอน
(demeton) |
ซีสทอก
|
2.5 -12
|
ไดอะซินอน
(diazinon) |
พาโตฟูดอน 3 จี
|
300 - 400
|
ไดคลอวอส
(divhlovos) |
วาโปน่า
ดีดีวีพี |
56 - 80
|
ไดโครโตฟอส
(dicrotophos) |
ไบดริน 24 อีซี
คาร์ไบครอน 24 และ 50 |
22
|
ไดเมทโธเอท
(dimethoate) |
คาบาเมท 40
รอกซิน |
215
|
ไดซันโฟตัน
(disulfoton) |
ไดซินตอน
โชวิเร็กซ์ |
2 - 12
|
อี พี เอ็น
(EPN) |
คูมิฟอส
ซันฟอส |
26
|
อีทริมฟอส
(etrimfos) |
อีคาเม็ท 50
|
1,800
|
เฟนิโตรไธออน
(fenitrothion) |
ซูมิไธออน
โฟลิไธออน |
800
|
เฟนไธออน
(fenthion) |
เลไบซิด
ทิกูวอน |
255 - 298
|
เฟนวาเลอเรท
(fenvalerate) |
ซูมิไซดิน
ซูมิ 35 |
451
|
ฟอร์โมไธออน
(formothion) |
แอนธิโอ
|
365 - 500
|
ไอโซซาไธออน
(isoxathion) |
คาร์ฟอส
คาร์ไธออน |
112
|
มาลาไธออน
(malathion) |
มาลาเฟซ
มาลาท๊อกซ |
1,000
|
มาธามิโดฟอส
(methamidophos) |
พามาโกร
โมนิเตอร์ เอฟ 5 |
19 -21
|
เมทธิดาไธออน
(methidathion) |
ซูปราไซด์
|
44
|
มีวินฟอส
(methidathion) |
ไซฟอส
ฟอสดริน |
37 - 12
|
โมโนโครโตฟอส
(monocrotophos) |
อโซดริน
โมฟอส |
8 - 23
|
นาเลด
(naled) |
โบรโกร
นาบรอม |
430
|
โอมีโธเอท
(omethoate) |
โฟลิเมท
ลิมาเอท |
50
|
ออกซิดีมีตอน-เมทธิล
(oxydemeton-methyl) |
เมตาซิลตอกซ์-อาร์
|
65 - 75
|
พาราไธออน
(parathion) |
โฟลิคอล
โซมาดิล |
4 - 13
|
เฟนโธเอท
(phenthoate) |
ไดนาฟอส
เอลโคซา |
439
|
โฟเรท
(phorate) |
ไทเมท
|
2.4
|
ฟอสซาโลน
(ghosalone) |
โซโลน
|
120 - 170
|
ฟอสเมท
(ghosmet) |
อิมิดาน
พาราเคน |
147 - 316
|
ฟอสฟามิดอน
(ghosphamidon) |
ไมดอน
อาพามิดอน |
17 - 30
|
ฟอกซิม
(ghoxim) |
โวลาตัน
ไบไธออน |
1.845
|
ไพริมิฟอส - เมทธิล
(pirimiphos - methyl) |
แอคเทลลิก
|
มากกว่า 2,000
|
โปรพีโนฟอส
(prothiphos) |
คูราครอน
ซีลีครอน |
400
|
โปรไธโอฟอส
(prothiophos) |
โตกูไธออน
|
925 - 966
|
โปรโธเอท
(prothoate) |
แฟค
|
8
|
ควินนัลฟอส
(quinalphos) |
ไปรซิล
|
71
|
ซัลโปรฟอส
(sulprofos) |
โบลสตาร์
|
107
|
ไตรอะโซฟอส
(triazophos) |
ฮอสตาไธออน
|
64
|
ไตรคลอร์ฟอน
(trichlofon) |
ดิพเทอร์เร็กซ์
พร๊อกซอล |
150 - 400
|
กลุ่ม 3 คลอริเนตเตด ไฮโดรคาร์บอน (chlorinated hydrocarbon compound)
เป็นสารเคมีกำจัดแมลงที่มีคลอรีน เป็นองค์ประกอบที่สำคัญ กลไกออกฤทธิ์ยังไม่ทราบชัด อาการ
พิษเฉียบพลัน มีพิษต่อระบบประสาทส่วนกลาง ผู้ป่วยจะแสดงอาการไวต่อสิ่งเร้ามาก กระวนกระวาย
เวียนศีรษะ เสียการทรงตัว บางครั้งมีการชักเกร็ง คล้ายกับได้สารสตริกนิน ผู้ป่วยอาจตายด้วยระบบ
หายใจล้มเหลว ไม่นิยมใช้เพราะมีความคงทนในสภาวะแวดล้อมสูงทำให้เกิดพิษตกค้างมาก
การรักษา
ไม่มียาแก้พิษโดยเฉพาะรักษาตามอาการสำหรับรายที่มีอาการหนักแก้ด้วยบาร์บิทุเรตชนิดออกฤทธิ์
สั้น หรือไดอะซีแพม ห้ามให้ยาพวก stimulants เช่น epinephrine
สารเคมีกำจัดแมลงประเภทคลอรินเนตเตด
ไฮโดรคาร์บอน ที่มีจำหน่ายมีดังนี้
ชื่อสามัญ
|
ชื่อการค้า
|
ความเป็นพิษ LD50 (mg/kg)
|
ออลดริน
(aldrin) |
ออลเดร็กซ
ออลดริน |
67
|
คลอร์เดน
(chlordane) |
คลอเดน
เทอร์ราซิด |
367 - 515
|
ดีลดริน
(dieldrin) |
ดิลเดร็กซ์
ดิลไซด์ |
46
|
เอ็นโดซัลแฟน
(endosulfan) |
ธิโอดาน
เมโทรดาน |
30 - 100
|
เอ็นดริน
endrin |
เอ็นเดร็กซ์
|
7 - 15
|
เฮพตาคลอร์
(heptachlor) |
อาลามอน
เฮบตาไซด์ |
147 - 220
|
ลินเดน
(lindane) |
อาร์ซาแกม
ซอนดาแกม |
88 -125
|
กลุ่มที่ 4 พัยรีธรัม (Pyrethrum)
เป็นสารเคมีกำจัดแมลงที่มีในธรรมชาติ สกัดได้จากดอกไม้ตระกูลเบญจมาศบางชนิด
(Chrysanthemum sp.) มีประสิทธิภาพทำให้แมลงร่วงหล่นเร็ว (Knock down) มีพิษต่อสัตว์เลี้ยงลูก
ด้วยนมต่ำเนื่องจากคุณสมบัติดังกล่าวจึงมีการ สังเคราะห์สารเลียนแบบพัยรีธรัม เรียกว่า พัยรีธรอยด์
(Pyrethroids) เช่น Allerthrin, Tetramethrin เป็นต้น การออกฤทธิ์โดยตรงที่เซลล์ประสาทในรายที่ได้
รับเข้าไปจำนวนมาก จะทำให้เกิดการชักกระดุก และเป็นอัมพาต อันตรายอาจเกิดจากตัวทำละลาย เช่น
น้ำมันก๊าด ซึ่งมีพิษมากกว่าพัยรีธรัม
การรักษา
ล้างกระเพาะอาหาร ด้วย 5% sodium bicarbonate แล้วสังเกตุอาการต่อไปอาจให้ diazepam
เพื่อแก้อาการซัก ถ้าผู้ป่วยหายใจไม่ออก ให้ออกซิเจนและอะโธรปีนซัลเฟต
สารเคมีกำจัดแมลงประเภทพัยริธรัม
ที่มีจำหน่ายดังนี้
ชื่อสามัญ
|
ชื่อการค้า
|
ความเป็นพิษ
LD50 (mg/kg) |
ไซเปอร์มีทริน
(cypermethrin) |
ริพคอร์ด
ซิมบุช |
4,123
|
ดีคามีธรินหรือเดลตามีธริน
(decamethrin or deltamethrin) |
เดก้า
เดซิส |
128.5-138.7
|
เปอร์มีธริน
(permethrin) |
แอมบุซ
พีราทรอยด์ |
มากกว่า 4,000
|
ที่ทำให้สัตว์ทดลองที่กินตายลงครึ่งหนึ่ง
| ถ้า LD50 = | 5 - 50 มิลลิกรัม / กิโลกรัม จัดว่าเป็นวัตถุมีพิษร้ายแรง 50 - 50 มิลลิกรัม / กิโลกรัม จัดว่าเป็นวัตถุมีพิษปานกลาง 500 - 1,000 มิลลิกรัม / กิโลกรัม จัดว่าเป็นวัตถุมีพิษน้อย |
รูปแบบของสารเคมีกำจัดแมลง
สารเคมีกำจัดแมลงส่วนใหญ่จะอยู่ในรูปน้ำมันซึ่งไม่ละลายน้ำ
บางชนิดก็ละลายได้แต่มีพิษสูงเกินไป จึงมีการ
ผสมสารเคมีกำจัดแมลงในรูปแบบต่างๆ เพื่อให้เหมาะสมและสะดวกในการใช้ ได้ 8 ชนิดดังต่อไปนี้
ผสมสารเคมีกำจัดแมลงในรูปแบบต่างๆ เพื่อให้เหมาะสมและสะดวกในการใช้ ได้ 8 ชนิดดังต่อไปนี้
1.1 แบบผงผสมน้ำ
มีชื่อย่อ WDP หรือ WP ติดมากับภาชนะที่บรรจุ สารเคมีกำจัดแมลงแบบนี้ประกอบด้วย
สารออกฤทธิ์และสารพาหะหรือสารที่ทำให้เจือจาง ซึ่งได้แก่ผงดินขาว แป้งฝุ่น หรือสารอื่นที่เหมาะสมซึ่งจะช่วยให้
ใบเปียกง่ายและช่วยในการกระจายตัว
สารออกฤทธิ์และสารพาหะหรือสารที่ทำให้เจือจาง ซึ่งได้แก่ผงดินขาว แป้งฝุ่น หรือสารอื่นที่เหมาะสมซึ่งจะช่วยให้
ใบเปียกง่ายและช่วยในการกระจายตัว
1.2 แบบน้ำมัน
มีชื่อย่อ EC ติดมากับภาชนะที่บรรจุ
สารเคมีกำจัดแมลงแบบนี้ประกอบด้วยสารออกฤทธิ์กับ
ตัวทำละลายที่ไม่สามารถเข้า กับน้ำได้ ต่อมามีการเติมสาร emulsifier เพื่อช่วยให้สารออกฤทธิ์ผสมกับน้ำได้
และยังช่วยให้เกาะใบพืช หรือติดตัวแมลงได้ดี เวลาใช้นำไปผสมกับน้ำให้ได้ความเข้มข้นตามต้องการ จะได้ส่วน
ผสมสีขาวขุ่นสารเคมีกำจัดแมลงแบบนี้มีใช้แพร่หลายที่สุด
ตัวทำละลายที่ไม่สามารถเข้า กับน้ำได้ ต่อมามีการเติมสาร emulsifier เพื่อช่วยให้สารออกฤทธิ์ผสมกับน้ำได้
และยังช่วยให้เกาะใบพืช หรือติดตัวแมลงได้ดี เวลาใช้นำไปผสมกับน้ำให้ได้ความเข้มข้นตามต้องการ จะได้ส่วน
ผสมสีขาวขุ่นสารเคมีกำจัดแมลงแบบนี้มีใช้แพร่หลายที่สุด
1.3 แบบน้ำเข้มข้นหรือน้ำ
มีชื่อย่อ SC, WSC, SCW หรือ LC ติดมากับภาชนะที่บรรจุ สารเคมีกำจัดแมลง
แบบนี้ ประกอบด้วยสารออกฤทธิ์และตัวทำละลายที่ผสมน้ำได้ ไม่มี emulsifier เวลาผสมน้ำแล้วจะไม่มีสีขาวขุ่น
แบบนี้ ประกอบด้วยสารออกฤทธิ์และตัวทำละลายที่ผสมน้ำได้ ไม่มี emulsifier เวลาผสมน้ำแล้วจะไม่มีสีขาวขุ่น
1.4 แบบน้ำเข้มข้นแขวนลอยหรือน้ำข้น
มีชื่อย่อ F หรือ FL ติดมากับภาชนะที่บรรจุ
สารเคมีจำกัดแมลงแบบ
นี้ทำได้โดยบดสารออกฤทธิ์กับพาหะ เช่น ผงดินขาวแล้วนำส่วนผสมที่ไม่ออกฤทธิ์ เช่น น้ำมาผสม มีลักษณะคล้าย
กับสารเคมีกำจัดแมลงแบบผงผสมน้ำเวลาใช้นำมาใส่น้ำลงไปแล้วคน ให้เข้ากัน สารเคมีกำจัดแมลงแบบนี้ใช้
สะดวกและละลายน้ำได้ดีกว่าแบบผสมน้ำ
นี้ทำได้โดยบดสารออกฤทธิ์กับพาหะ เช่น ผงดินขาวแล้วนำส่วนผสมที่ไม่ออกฤทธิ์ เช่น น้ำมาผสม มีลักษณะคล้าย
กับสารเคมีกำจัดแมลงแบบผงผสมน้ำเวลาใช้นำมาใส่น้ำลงไปแล้วคน ให้เข้ากัน สารเคมีกำจัดแมลงแบบนี้ใช้
สะดวกและละลายน้ำได้ดีกว่าแบบผสมน้ำ
1.5 แบบผงละลายน้ำ
มีชื่อย่อ WSP หรื SP ติดมากับภาชนะที่บรรจุ สารเคมีกำจัดแมลงแบบนี้ ผลิตออกมา
ในรูปเม็ดหรือเกล็ด สามารถละลายน้ำได้ทันที อาจมีการเติมสารช่วยเกาะพื้นผิว สารเคมีกำจัดแมลงแบบนี้ละลาย
น้ำได้ง่ายและไม่ตกตะกอนแต่เมื่อเก็บไว้นานๆ จะดูดความชื้น มักจะจับตัวเป็นก้อนแข็ง
ในรูปเม็ดหรือเกล็ด สามารถละลายน้ำได้ทันที อาจมีการเติมสารช่วยเกาะพื้นผิว สารเคมีกำจัดแมลงแบบนี้ละลาย
น้ำได้ง่ายและไม่ตกตะกอนแต่เมื่อเก็บไว้นานๆ จะดูดความชื้น มักจะจับตัวเป็นก้อนแข็ง
1.6 แบบผงฝุ่น
มีชื่อย่อ D ติดมากับภาชนะที่บรรจุ สารเคมีกำจัดแมลงแบบนี้ ผลิตโดยนำสารออกฤทธิ์มาบด
ละเอียดแล้วผสมกับผงของสารไม่ออกฤทธิ์ เช่น ผงทัลค์และเบนโธไนท์ ซึ่งส่วนผสมเหล่านี้จะทำให้เปอร์เซนต์
ของสารออกฤทธิ์ลดลง สามารถใช้พ่นด้วยเครื่องพ่นผงได้ทันที มักใช้ในแหล่งที่ขาดน้ำ ข้อเสียเวลาใช้มีการฟุ้ง
กระจาย
ละเอียดแล้วผสมกับผงของสารไม่ออกฤทธิ์ เช่น ผงทัลค์และเบนโธไนท์ ซึ่งส่วนผสมเหล่านี้จะทำให้เปอร์เซนต์
ของสารออกฤทธิ์ลดลง สามารถใช้พ่นด้วยเครื่องพ่นผงได้ทันที มักใช้ในแหล่งที่ขาดน้ำ ข้อเสียเวลาใช้มีการฟุ้ง
กระจาย
1.7 แบบเม็ด
มีชื่อย่อ G ติดมากับภาชนะที่บรรจุ สารเคมีกำจัดแมลงแบบนี้คล้ายกับแบบผง แต่มีขนาดใหญ่
กว่า ส่วนประกอบได้แก่สารออกฤทธิ์และสารพาหะหรือสารที่ทำให้เจือจาง เช่น ทราย สารเคมีกำจัดแมลงแบบนี้
ใช้ได้ทันที โดยใช้ทางดินเท่านั้น ซึ่งจะออกฤทธิ์ซึมขึ้นไปทางระบบราก ห้ามนำไปละลายน้ำ เพราะนอกจากละลาย
ยากแล้วยังมีอันตรายสูง
กว่า ส่วนประกอบได้แก่สารออกฤทธิ์และสารพาหะหรือสารที่ทำให้เจือจาง เช่น ทราย สารเคมีกำจัดแมลงแบบนี้
ใช้ได้ทันที โดยใช้ทางดินเท่านั้น ซึ่งจะออกฤทธิ์ซึมขึ้นไปทางระบบราก ห้ามนำไปละลายน้ำ เพราะนอกจากละลาย
ยากแล้วยังมีอันตรายสูง
1.8 แบบยู แอล วี
มีชื่อย่อ ULV
ติดมากับภาชนะที่บรรจุสารเคมีกำจัดแมลงแบบนี้ ประกอบด้วยสารออกฤทธิ์
ผสมกับน้ำมันที่มีความหนืดและอัตราการระเหยต่ำเวลาใช้ต้องใช้กับเครื่องพ่น ยู แอส วี เท่านั้น
ผสมกับน้ำมันที่มีความหนืดและอัตราการระเหยต่ำเวลาใช้ต้องใช้กับเครื่องพ่น ยู แอส วี เท่านั้น
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น